فصل ۳: سوئد چگونه اداره میشود
این فصل درباره چگونگی تقسیم قدرت سیاسی بین دولت، استانها (ریونها) و شهرداریها (کمونها) است. مردم تصمیم میگیرند که کدام سیاستمداران در آنجا حکومت کنند. سیاستمداران در مورد قوانین، مقررات و بودجه تصمیم میگیرند، در حالی که ادارات دولتی این تصمیمات را در عمل اجرا میکنند.
کشور در سطوح مختلف اداره میشود
مسئولیت سیاسی در سوئد بین سطح ملی (دولت)، سطح منطقهای (استانها یا regioner) و سطح محلی (شهرداریها یا kommuner) تقسیم شده است. علاوه بر این، سوئد تحت تأثیر تصمیمات اتحادیه اروپا (EU) نیز قرار دارد
دولت (Staten)
آنچه که دولت نامیده میشود از پارلمان (ریگسداگ)، کابینه دولت (regering)، ادارات دولتی و دادگاهها تشکیل شده است. سوئد یک دموکراسی نمایندگی پارلمانی است. این بدان معناست که شهروندان در انتخابات عمومی رأی میدهند و نمایندگان پارلمان را انتخاب میکنند، که آنها نیز به نوبه خود در مورد قوانین و بودجه دولت تصمیمگیری میکنند.
پارلمان ۳۴۹ نماینده دارد که هر چهار سال یکبار انتخاب میشوند. آنها نماینده احزاب مختلف و بخشهای مختلف کشور هستند. آنها در مورد قوانین و نحوه استفاده از پول دولت تصمیم میگیرند. پارلمان نخستوزیر را انتخاب میکند که مأمور تشکیل کابینه دولت میشود. سپس نخستوزیر وزرای کابینه را انتخاب میکند.
ساختمان پارلمان در استکهلم.
هر پاییز، کابینه دولت پیشنهادی برای درآمدها و هزینههای دولت به پارلمان ارائه میدهد. به این پیشنهاد، لایحه بودجه (budgetproposition) میگویند. این بودجه نشان میدهد که دولت قصد دارد چه سیاستهایی را پیش ببرد و چه چیزی باید در اولویت قرار گیرد.
احزابی که از دولت حمایت نمیکنند، اپوزیسیون (مخالفان) نامیده میشوند. وظیفه اپوزیسیون بررسی عملکرد دولت و پیشنهاد سیاستهای جایگزین است. در پارلمان، احزاب حاکم و اپوزیسیون قبل از اینکه نمایندگان درباره پیشنهادات رأیگیری کنند، به بحث و مناظره میپردازند.
ادارات دولتی (Myndigheter)
کابینه دولت، کشور را با کمک ادارات دولتی (سازمانهای دولتی) اداره میکند. صدها اداره دولتی در سوئد وجود دارد. برخی از نمونهها عبارتند از: اداره کار (Arbetsförmedlingen)، صندوق بیمه اجتماعی (Försäkringskassan)، اداره مهاجرت (Migrationsverket)، اداره پلیس (Polismyndigheten) و اداره مالیات (Skatteverket). به عنوان مثال، اگر شخصی برای دریافت کمکهزینه والدین (föräldrapenning) درخواست دهد، این صندوق بیمه اجتماعی است که تصمیمگیری میکند.
ادارات دولتی باید از قانون و دستورالعملهایی که از کابینه دریافت کردهاند پیروی کنند. ادارات خاصی وجود دارند که بررسی میکنند آیا سایر ادارات کار خود را به درستی انجام میدهند یا خیر، از جمله بازرس پارلمانی (JO) و صدراعظم دادگستری (JK)
.
استانها و شهرداریها (Regioner och kommuner)
سوئد به ۲۱ استان (region) تقسیم شده است. آنها توسط سیاستمدارانی اداره میشوند که ساکنان استان در انتخابات استانی انتخاب کردهاند. سیاستمداران در شورای استان (regionfullmäktige) تصمیمگیری میکنند. وظیفه اصلی استانها، مسئولیت مراقبتهای بهداشتی و درمانی در آن استان است. استانها همچنین اطمینان حاصل میکنند که حمل و نقل عمومی مانند اتوبوسها، ترامواها و متروها وجود داشته باشد. آنها همچنین مسئول موزههای استانی هستند
مسئولیتهای شهرداریها (Kommunernas ansvar)
سوئد همچنین به ۲۹۰ شهرداری (kommun) تقسیم شده است. بزرگترین شهرداری، پایتخت سوئد یعنی استکهلم است که نزدیک به یک میلیون نفر در آن زندگی میکنند. کوچکترین شهرداری دوروتئا (Dorotea) در استان وستربوتن (Västerbotten) است که کمتر از ۳۰۰۰ نفر جمعیت دارد.
شهرداریها توسط سیاستمدارانی اداره میشوند که ساکنان در انتخابات شهرداری انتخاب کردهاند. آنها در شورای شهرداری (kommunfullmäktige) تصمیمگیری میکنند. بیشتر سیاستمداران در شهرداری دارای مشاغل معمولی هستند و در اوقات فراغت خود به کار سیاسی میپردازند. در شهرداری، کمیتههایی (nämnder) وجود دارند که مسئولیت حوزههای مختلف را بر عهده دارند. به عنوان مثال، کمیته فرهنگی مسئولیت کتابخانهها و کمیته آموزش مسئولیت مدارس در شهرداری را بر عهده دارد. اعضای این کمیتهها توسط شورای شهرداری انتخاب میشوند.
شهرداریها مسئولیت بسیاری از خدماتی را بر عهده دارند که برای ساکنان ارائه میشود، مانند آب و فاضلاب، مراقبت از سالمندان و کودکان، برفروبی، نگهداری از پارکها و آموزش بزرگسالان. بنابراین تصمیمات گرفته شده در شهرداری، اغلب زندگی روزمره مردم را به طور مستقیمتری نسبت به تصمیمات پارلمان تحت تأثیر قرار میدهد
نظام حکومتی سوئد (Sveriges statsskick)
سوئد یک پادشاهی مشروطه است. این بدان معناست که رئیس دولت یک پادشاه یا ملکه است که هیچ قدرت سیاسی ندارد. پادشاه به عنوان نمادی برای سوئد عمل میکند، سفرهای رسمی به کشورهای دیگر انجام میدهد و از سران سایر کشورها هنگام سفر به سوئد استقبال میکند.
پادشاه سوئد کارل شانزدهم گوستاف (Carl XVI Gustaf) نام دارد و دختر ارشد او ویکتوریا (Victoria) ولیعهد است. پس از او، نوبت به استل (Estelle) دختر ویکتوریا میرسد که پادشاه/ملکه شود.
