
فصل ۸: بازار کار و اقتصاد خصوصی
این فصل در مورد چگونگی کارکرد بازار کار سویدن، در مورد کار، بیکاری، کارفرمایان و کارمندان (نیروی کار) است. این فصل همچنان در مورد اقتصاد خصوصی (مالیه شخصی) است.
بازار کار اینگونه کار میکند (Så fungerar arbetsmarknaden)
بازار کار را میتوان به بخش عمومی و خصوصی تقسیم کرد. بخش عمومی شامل فعالیتهایی است که دولت، مناطق و شاروالیها (کمونها) مسئولیت آنها را بر عهده دارند و با مالیات تمویل میشوند. مشاغلی مانند پرسونل مراقبتهای صحی، معلمان، مربیان طفل، پولیس و اطفائیه به بخش عمومی تعلق دارند.

بخش عمومی از طریق مالیات تمویل میشود. حدود ۳۰ فیصد از کل شاغلین در سویدن در این بخش کار میکنند. بخش خصوصی شامل تمام شرکتهای خصوصی است. حدود ۷۰ فیصد از نیروی کار در این بخش مشغول به کار هستند.
منظور از بخش خصوصی تمام شرکتهایی است که مالکیت خصوصی دارند. این شامل همه چیز میشود؛ از فروشگاهها، رستورانتها، فابریکهها و شرکتهای ساختمانی گرفته تا شرکتهایی که در بخش حقوق، اقتصاد و ترانسپورت کار میکنند. حدود ۷۰ فیصد از کل شاغلین در سویدن در بخش خصوصی کار میکنند.
بازار کار در سراسر سویدن متفاوت به نظر میرسد. در شهرهای بزرگ شرکتهای زیادی در صنایع مختلف، به طور مثال در بخش خدمات و تجارت، وجود دارند. در شهرها و مناطق کوچکتر، غالباً صنایعی مانند فابریکههای فولاد، فابریکههای کاغذسازی یا فابریکههایی وجود دارند که نزدیک به منابع طبیعی ضروری موقعیت دارند.
طرفین بازار کار (Arbetsmarknadens parter)
در بازار کار، کارفرمایان و کارمندان (arbetstagare) وجود دارند. کارفرمایان افراد را استخدام کرده و به آنها معاش میپردازند. هم کارمندان و هم کارفرمایان خود را در سازمانهای مختص به خود سازماندهی کردهاند تا از منافعشان در بازار کار محافظت کنند.
سازمانها (Organisationer)
سازمانهای کارفرمایی نماینده کارفرمایان هستند. بزرگترین آنها عبارتند از:
کنفدراسیون شرکتهای سویدنی (Svenskt näringsliv) برای شرکتهای خصوصی.
اداره کارفرمایان دولتی (Arbetsgivarverket) و انجمن شاروالیها و مناطق سویدن (SKR) برای محلهای کار عمومی (دولتی).
سازمانهای اتحادیهای (سندیکاها) نماینده کارمندان هستند. بزرگترین سازمانهای مرکزی اتحادیهای عبارتند از:
کنفدراسیون اتحادیههای کارگری سویدن (LO).
کنفدراسیون کارمندان مسلکی (TCO).
کنفدراسیون افراد دارای تحصیلات پوهنتونی سویدن (SACO).
اتحادیههای کارگری (Fackförbunden) برای بهبود وضعیت کارمندان تلاش میکنند. آنها در مورد معاشات با کارفرما مذاکره میکنند و اگر یکی از اعضا در محل کار دچار مشکل شود، میتوانند کمک کنند.
در درون هر سازمان مرکزی اتحادیهای، اتحادیههای کارگری متعددی وجود دارد. این کارمندان در محل کار هستند که میتوانند عضو اتحادیههای کارگری شوند.
اتحادیههای کارگری و سازمانهای کارفرمایی در مورد قراردادهایی به نام «قراردادهای جمعی» (kollektivavtal) در خصوص معاشات و شرایط کار مذاکره و آنها را امضا میکنند. این قراردادها برای تمام کارمندان در محلهای کاری که شامل قرارداد هستند، تطبیق میشود. بنابراین در سویدن معاشات از طریق مذاکرات بین طرفین بازار کار تعیین میشود، نه توسط دولت.

سازمانهای کارمندان همان اتحادیههای کارگری هستند. آنها با کارفرمایان مذاکره کرده و در مورد معاشات و شرایط برای کارمندان با آنها به توافق میرسند.
قوانین و مقررات در بازار کار (Lagar och regler på arbetsmarknaden)
قوانینی در بازار کار وجود دارد تا از حقوق کارمندان محافظت کرده و محیط کار مصونی ایجاد کند. به طور مثال، قوانینی در مورد ساعات کار، محیط کار و رخصتی وجود دارد. کارفرما همچنان باید برای تقاعد (بازنشستگی) و بیمه صحی کارمندان فیسهایی (حق بیمه) را به دولت پرداخت کند.
مالیات بر کار (Skatt på arbete)
همه کسانی که کار میکنند، بر روی معاش خود مالیات میپردازند. مقدار پرداختی به میزان عواید (درآمد) بستگی دارد. کار کردن بدون پرداخت مالیات غیرقانونی است
آ-کاسا (A-kassan) – بیمه در زمان بیکاری
بیمه بیکاری این امکان را برای یک فرد بیکار فراهم میکند که عوایدی داشته باشد. صندوق بیمه بیکاری (A-kassan) یک انجمن اقتصادی است که به اعضای بیکار پول پرداخت میکند. برای دریافت جبران خساره، باید به تعداد ساعات کافی در یک دوره مشخص کار کرده باشید و فعالانه به دنبال کار بگردید. جبران خساره پرداختی از طرف A-kassan توسط دولت و از طریق حق عضویت اعضا تمویل میشود.
اقتصاد خصوصی در سویدن (Privatekonomi i Sverige)
اقتصاد خصوصی به عواید و مصارف شخصی افراد مربوط میشود. عواید میتواند معاش یا کمکهزینه باشد و مصارف هزینههایی به طور مثال برای مسکن، غذا و لباس است.
معاشات در سویدن در مقایسه با بسیاری از کشورهای دیگر نسبتاً بالا است. میزان عواید شما به مسلک (شغل)، تحصیلات، تجربه و صنعت بستگی دارد. دولت همچنان از طریق بیمههای اجتماعی مانند تقاعد، کمکهزینه مریضی (sjukpenning) و کمکهزینه طفل (barnbidrag) پول پرداخت میکند.
افراد میتوانند پول خود را در حسابهای بانکی، در صندوقهای سرمایهگذاری یا سهام پسانداز کنند. بسیاری برای خرید مسکن یا موتر از بانک قرضه (وام) میگیرند. در دهههای اخیر، قیمت مسکن در بسیاری از مناطق سویدن به شدت افزایش یافته است. بنابراین، قرضه مسکن (bostadslån) غالباً بخش بزرگی از اقتصاد خصوصی را تشکیل میدهد. خرید نسیه اموال، مثلاً با کارت اعتباری (kreditkort)، نیز مروج است، اما نرخ تکتانه (بهره) اینگونه قرضهها غالباً بالا است.
اداره اجراییه وصول دیون (Kronofogdemyndigheten) یک اداره دولتی است که اطمینان حاصل میکند قرضها پرداخت شوند. این اداره همچنان میتواند به افرادی که قرضهای سنگین دارند کمک کند تا به وضعیت مالی خود سامان دهند؛ این کار «ساماندهی قرض» (skuldsanering) نامیده میشود.

هر کسی که در طول سال عوایدی داشته است باید عواید خود را به اداره مالیات (Skatteverket) اظهار کند (اظهارنامه مالیاتی بدهد).
